Poznań,29 lipca 2009 r.
INFORMACJA PRASOWA
Prawa
pacjenta: dzieci leczone na szpitalnych oddziałach
W zwiÄ…zku z artykuÅ‚em pt. ,,Rodzice pacjenta to wróg szpitala?”
autorstwa Marii Bielickiej, który ukazaÅ‚ siÄ™ na Å‚amach ,,Gazety Wyborczej” w
wydaniu 11/12 lipca 2009 r., poświęconym prawom hospitalizowanych dzieci do
opieki sprawowanej przez rodziców, dążąc
do zapewnienia Państwu pełnej informacji dotyczącej podstaw prawnych
poruszanych w ww. materiale prasowym zagadnień, zebraliśmy dla Państwa
zestaw informacji uwzględniających
zmiany ustawodawcze, jakie weszły w życie w ostatnich miesiącach.
ø Wiele
zagadnień poruszanych w ww. artykule a związanych z prawem do dodatkowej opieki
przy Å‚óżku pacjenta regulujÄ… przepisy ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz.
U. z dnia 31 marca 2009 r.), a w
szczególnoÅ›ci: art. 21, 33, 34 oraz 35 tejże ustawy, której przepisy stanowiÄ…:
Art. 21. 1. Przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych może być obecna osoba bliska.
Osoba wykonujÄ…ca zawód medyczny udzielajÄ…ca Å›wiadczeÅ„ zdrowotnych pacjentowi może odmówić obecnoÅ›ci osoby bliskiej przy udzielaniu Å›wiadczeÅ„ zdrowotnych, w przypadku istnienia prawdopodobieÅ„stwa wystÄ…pienia zagrożenia epidemicznego lub ze wzglÄ™du na bezpieczeÅ„stwo zdrowotne pacjenta. OdmowÄ™ odnotowuje siÄ™ w dokumentacji medycznej.
Art. 33. 1. Pacjent w zakÅ‚adzie opieki zdrowotnej przeznaczonym dla osób wymagajÄ…cych caÅ‚odobowych lub caÅ‚odziennych Å›wiadczeÅ„ zdrowotnych ma prawo do kontaktu osobistego, telefonicznego lub korespondencyjnego z innymi osobami.
2. Pacjent ma prawo do odmowy kontaktu z osobami wymienionymi w ust. 1.
Art. 34. 1. Pacjent ma prawo do dodatkowej opieki pielęgnacyjnej.
2. Przez
dodatkowÄ… opiekÄ™ pielÄ™gnacyjnÄ…, o której mowa w ust. 1, rozumie siÄ™ opiekÄ™,
która nie polega na udzielaniu Å›wiadczeÅ„
zdrowotnych, w tym także opiekę sprawowaną nad pacjentką w warunkach ciąży,
porodu i połogu.
Art. 35. 1. Pacjent ponosi koszty realizacji praw, o których mowa w art. 33 ust. 1 i art. 34 ust. 1, jeżeli realizacja tych praw skutkuje kosztami poniesionymi przez zakÅ‚ad opieki zdrowotnej.
2. Wysokość opÅ‚aty rekompensujÄ…cej koszty, o których mowa w ust. 1, ustala kierownik zakÅ‚adu, uwzglÄ™dniajÄ…c rzeczywiste koszty realizacji praw, o których mowa w art. 33 ust. 1 i art. 34 ust. 1.
3. Informacja o wysokoÅ›ci opÅ‚aty, o której mowa w ust. 2, oraz sposobie jej ustalenia jest jawna i udostÄ™pniana w lokalu zakÅ‚adu opieki zdrowotnej.
Warto zaznaczyć, że w gestii dyrekcji poszczególnych placówek leży ustalenie, które elementy zwiÄ…zane ze sprawowaniem dodatkowej opieki pielÄ™gnacyjnej nad pacjentem nie wiążą siÄ™ z dodatkowym kosztem dla szpitala, a które sÄ… dodatkowo pÅ‚atne. Jako zasadÄ™ przyjąć należy, że cennik opÅ‚at za realizacjÄ™ prawa do dodatkowej opieki pielÄ™gnacyjnej, np. korzystanie przez rodziców z prysznica, czy możliwość przygotowania ciepÅ‚ego napoju, winien zostać umieszczony w regulaminie wewnÄ™trznym każdego ze szpitali i udostÄ™pniony do publicznej wiadomoÅ›ci na tablicy informacyjnej szpitala.
Pomocy merytorycznej w zakresie praw pacjenta na terenie szpitala już niedługo udzielać będą pacjentom w naszym regionie powoływani pełnomocnicy szpitali ds. praw pacjenta.
Wielkopolski OddziaÅ‚ NFZ, przez Rzecznika Praw Pacjenta przy Wielkopolskim Oddziale NFZ, AldonÄ™ JaworskÄ…, .gotów jest też przygotować szkolenie dla osób powoÅ‚ywanych przez szpitale na stanowisko peÅ‚nomocnika ds. praw pacjenta szpitala oraz przygotować specjalne ulotki.
ø Problemem
zwiÄ…zanym z przestrzeganiem praw najmÅ‚odszym pacjentów zajmowaÅ‚a siÄ™, m. in. Rzecznik
Praw Dziecka, Ewa Sowińska. Więcej informacji znaleźć można na stronie www.naukawpolsce.pap.pl z 18.02 2008 r.
ø Generalnie akty prawne, w których ujÄ™te zostaÅ‚y powyższe oraz inne prawa pacjenta, to:
· Konstytucja RP z dnia 2 kwietnia 1997r. (Dz.U.nr 78, poz. 483),
· ustawa z dnia 6 listopada 2008r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz.U. 2009 r., nr 52, poz. 417),
· ustawa z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakÅ‚adach opieki zdrowotnej (Dz.U. 2007 r., nr 14, poz. 89 z późn.zm.),
· ustawa z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz.U. 2008 r., nr 135, poz. 857 z późn.zm.),
· ustawa z dnia 5 lipca 1996 r. o zawodach pielÄ™gniarki i poÅ‚ożnej (Dz.U. 2001 r., nr 57, poz. 602 z późn.zm.),
· ustawa z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego (Dz.U. 1994 r., nr 111, poz. 535 z późn.zm.),
Prawa pacjenta wynikajÄ…ce z bezpoÅ›redniego stosowania przepisów Konstytucji RP
· każdy ma prawo do ochrony zdrowia art. 68 ust.1
· każdy obywatel ma prawo do równego dostÄ™pu do Å›wiadczeÅ„ opieki zdrowotnej finansowanych ze Å›rodków publicznych art. 68 ust. 2
Prawa pacjenta wynikajÄ…ce z przepisów
ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku
Praw Pacjenta
Prawo pacjenta do świadczeń zdrowotnych - rozdział 2
Pacjent ma prawo:
· do Å›wiadczeÅ„ zdrowotnych odpowiadajÄ…cych wymaganiom aktualnej wiedzy medycznej - art. 6 ust. 1
· w sytuacji ograniczonych możliwoÅ›ci udzielenia odpowiednich Å›wiadczeÅ„ zdrowotnych, do przejrzystej, obiektywnej, opartej na kryteriach medycznych, procedury ustalajÄ…cej kolejność dostÄ™pu do tych Å›wiadczeÅ„ - art. 6 ust. 2
· żądać, aby udzielajÄ…cy mu Å›wiadczeÅ„ zdrowotnych lekarz zasiÄ™gnÄ…Å‚ opinii innego lekarza lub zwoÅ‚aÅ‚ konsylium lekarskie - art. 6 ust. 3
· do natychmiastowego udzielenia Å›wiadczeÅ„ zdrowotnych w sytuacji bezpoÅ›redniego zagrożenia zdrowia lub życia - art. 7 ust. 1
· w przypadku porodu do uzyskania Å›wiadczeÅ„ zdrowotnych zwiÄ…zanych z porodem - art. 7 ust.2
· do Å›wiadczeÅ„ zdrowotnych udzielanych z należytÄ… starannoÅ›ciÄ… przez podmioty udzielajÄ…ce Å›wiadczeÅ„ zdrowotnych w warunkach odpowiadajÄ…cych okreÅ›lonym w odrÄ™bnych przepisach wymaganiom fachowym i sanitarnym - art. 8
Prawo pacjenta do informacji -
rozdział 3
Pacjent ma prawo:
· do informacji o swoim stanie zdrowia – art. 9
· do informacji o prawach pacjenta uwzglÄ™dniajÄ…cej ograniczenia tych praw - art. 11
· do informacji o rodzaju i zakresie Å›wiadczeÅ„ zdrowotnych udzielanych przez podmiot udzielajÄ…cy Å›wiadczeÅ„ zdrowotnych, w tym o profilaktycznych programach zdrowotnych finansowanych ze Å›rodków publicznych, realizowanych przez ten podmiot - art. 12
Prawo pacjenta do tajemnicy informacji z
nim związanych - rozdział
4
Pacjent ma prawo:
· do zachowania w tajemnicy przez osoby wykonujÄ…ce zawód medyczny, w tym udzielajÄ…ce mu Å›wiadczeÅ„ zdrowotnych, informacji z nim zwiÄ…zanych, a uzyskanych w zwiÄ…zku z wykonywaniem zawodu medycznego; osoby wykonujÄ…ce zawód medyczny, udzielajÄ…ce Å›wiadczeÅ„ zdrowotnych sÄ… zwiÄ…zane tajemnicÄ… również po Å›mierci pacjenta - art. 13, art. 14
Prawo pacjenta do wyrażenia zgody na
udzielenie świadczeń zdrowotnych - rozdział
5
Pacjent ma prawo :
· do wyrażenia zgody na udzielenie okreÅ›lonych Å›wiadczeÅ„ zdrowotnych lub odmowy takiej zgody; pacjent maÅ‚oletni, który ukoÅ„czyÅ‚ 16 lat ma prawo do wyrażenia zgody na przeprowadzenie badania lub udzielenie innych Å›wiadczeÅ„ zdrowotnych przez lekarza bÄ…dź do wyrażenia sprzeciwu co do udzielenia Å›wiadczenia zdrowotnego - art. 17
Prawo do poszanowania intymności i godności pacjenta - rozdział
6
Pacjent ma prawo:
· do poszanowania intymnoÅ›ci i godnoÅ›ci w czasie udzielania mu Å›wiadczeÅ„ zdrowotnych, pacjent znajdujÄ…cy siÄ™ w stanie terminalnym ma prawo do Å›wiadczeÅ„ zdrowotnych zapewniajÄ…cych Å‚agodzenie bólu i innych cierpieÅ„ - art. 20
· przy udzielaniu Å›wiadczeÅ„ zdrowotnych może być obecna osoba bliska - art. 21
Prawo pacjenta do dokumentacji
medycznej - rozdział 7
Pacjent ma prawo:
· do dostÄ™pu do dokumentacji medycznej dotyczÄ…cej jego stanu zdrowia oraz udzielonych mu Å›wiadczeÅ„ zdrowotnych - art. 23
Prawo pacjenta do zgłoszenia sprzeciwu wobec opinii albo orzeczenia lekarza - rozdział 8
Pacjent ma prawo:
· do wniesienia sprzeciwu wobec opinii albo orzeczenia lekarza - art. 31
Prawo pacjenta do poszanowania życia
prywatnego i rodzinnego - rozdział
9
Pacjent ma prawo:
· do kontaktu osobistego, telefonicznego lub korespondencyjnego z innymi osobami podczas pobytu w stacjonarnym zakÅ‚adzie opieki zdrowotnej - art. 33
· do dodatkowej opieki pielÄ™gnacyjnej - art.34
Prawo pacjenta do opieki duszpasterskiej – rozdziaÅ‚ 10
Pacjent ma prawo:
· do opieki duszpasterskiej podczas pobytu w stacjonarnym zakÅ‚adzie opieki zdrowotnej - art. 36
Prawo pacjenta do przechowywania rzeczy wartoÅ›ciowych w depozycie – rozdziaÅ‚ 11
Pacjent ma prawo:
· do przechowywania rzeczy wartoÅ›ciowych w depozycie podczas pobytu w stacjonarnym zakÅ‚adzie opieki zdrowotnej - art.39
Prawa pacjenta wynikające z ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej oraz z ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty zawarte są w ustawie z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta.
Z tego wzglÄ™du omówione zostaÅ‚y jak wyżej - w komentarzu do wskazanej ustawy.
Prawa pacjenta wynikajÄ…ce z ustawy o
zawodach pielęgniarki i położnej
Pacjent ma prawo do:
· udzielania mu Å›wiadczeÅ„ zdrowotnych przez pielÄ™gniarkÄ™, poÅ‚ożnÄ…, posiadajÄ…cÄ… prawo wykonywania zawodu, zgodnie z aktualnÄ… wiedzÄ… medycznÄ…, dostÄ™pnymi jej metodami i Å›rodkami, zgodnie z zasadami etyki zawodowej oraz ze szczególnÄ… starannoÅ›ciÄ… - art. 18
· udzielenia mu pomocy przez pielÄ™gniarkÄ™, poÅ‚ożnÄ…, zgodnie z posiadanymi przez niÄ… kwalifikacjami, w każdym przypadku niebezpieczeÅ„stwa utraty przez niego życia lub poważnego uszczerbku na jego zdrowiu - art. 19
· uzyskania od pielÄ™gniarki, poÅ‚ożnej informacji o jego prawach – art. 20 ust.1
· uzyskania od pielÄ™gniarki, poÅ‚ożnej informacji o swoim stanie zdrowia, w zakresie zwiÄ…zanym ze sprawowanÄ… przez pielÄ™gniarkÄ™, poÅ‚ożnÄ…, opiekÄ… pielÄ™gnacyjnÄ… - art. 20 ust.2
· zachowania w tajemnicy informacji zwiÄ…zanych z nim, a uzyskanych przez pielÄ™gniarkÄ™, poÅ‚ożnÄ… w zwiÄ…zku z wykonywaniem zawodu - art. 21 ust. 1
· wyrażania zgody lub odmowy na podawanie przez pielÄ™gniarkÄ™, poÅ‚ożnÄ… do publicznej wiadomoÅ›ci danych umożliwiajÄ…cych identyfikacjÄ™ pacjenta - art. 21 ust. 4
Prawa pacjenta wynikajÄ…ce z ustawy o ochronie zdrowia psychicznego.
Pacjent ma prawo do:
· bezpÅ‚atnych Å›wiadczeÅ„ zdrowotnych udzielanych mu przez publiczne zakÅ‚ady psychiatrycznej opieki zdrowotnej, bezpÅ‚atnych leków i artykuÅ‚ów sanitarnych oraz pomieszczenia i wyżywienia, jeÅ›li przebywa w szpitalu psychiatrycznym bÄ™dÄ…cym publicznym zakÅ‚adem opieki zdrowotnej - art.10
· zapewnienia mu rodzaju metod postÄ™powania leczniczego wÅ‚aÅ›ciwych nie tylko z uwagi na cele zdrowotne, ale także ze wzglÄ™du na interesy oraz inne dobra osobiste oraz dążenie do jego poprawy zdrowia w sposób najmniej dla niego uciążliwy - art.12
· porozumiewania siÄ™ bez ograniczeÅ„ z rodzinÄ… i innymi osobami, gdy przebywa w szpitalu psychiatrycznym lub domu pomocy spoÅ‚ecznej - art. 13
· wyrażenia zgody lub odmowy na przyjÄ™cie do szpitala psychiatrycznego, z wyjÄ…tkiem sytuacji, gdy przepisy ustawy dopuszczajÄ… przyjÄ™cie do szpitala psychiatrycznego bez zgody pacjenta – art. 22,23,24,29
· poinformowania i wyjaÅ›nienia mu przez lekarza przyczyny przyjÄ™cia do szpitala psychiatrycznego w sytuacji, gdy nie wyraziÅ‚ na to zgody, oraz uzyskania informacji o przysÅ‚ugujÄ…cych mu w tej sytuacji prawach - art. 23 ust.3
· do uprzedzenia go o zamiarze zastosowania wobec niego przymusu bezpoÅ›redniego; dopuszczenie do zastosowania takiego Å›rodka musi wynikać z ustawy - art. 18
· cofniÄ™cia uprzednio wyrażonej zgody na przyjÄ™cie do szpitala psychiatrycznego
· wypisania ze szpitala psychiatrycznego, jeżeli przebywa w nim bez wyrażenia zgody, jeżeli ustaÅ‚y przyczyny jego przyjÄ™cia i pobytu w szpitalu psychiatrycznym bez takiej zgody - art. 35
· wystÄ…pienia do sÄ…du opiekuÅ„czego o nakazanie wypisania go ze szpitala psychiatrycznego w razie odmowy wypisania ze szpitala ze strony lekarza - art.36
· zÅ‚ożenia wniosku o ustanowienie kuratora, jeżeli przebywajÄ…c w szpitalu psychiatrycznym potrzebuje pomocy do prowadzenia wszystkich swoich spraw albo spraw okreÅ›lonego rodzaju - art. 44 ust.1
· do
tego, aby osoby wykonujące czynności wynikające z ustawy zachowały w tajemnicy
wszystko, co go dotyczy, a o czym powzięły wiadomość w czasie wykonywania tych
czynności ( leczenia, opieki społecznej)
art. 50 ust. 1
W celu ochrony praw pacjenta ustanowiono Rzecznika Praw Pacjenta jako centralny organ administracji rzÄ…dowej.
Rzecznik Praw Pacjenta Wielkopolskiego OddziaÅ‚u Wojewódzkiego NFZ - Aldona Jaworska
Rzecznik Praw Pacjenta Centrali NFZ - Aleksandra PiÄ…tek
ø DbajÄ…c o przekazywanie Wielkopolanom jak najbardziej rzetelnych informacji dotyczÄ…cych praw pacjenta, zapraszamy do dalszej wspóÅ‚pracy z Biurem Prasowym Wielkopolskiego OddziaÅ‚u Funduszu oraz z Rzecznikiem Praw Pacjenta przy WOW NFZ.
Rzecznik Prasowy
Wielkopolskiego OddziaÅ‚u Wojewódzkiego NFZ
Marta Banaszak- Osiewicz